De Jan Wagenaar Stichting
In 1997 besloot een aantal vooraanstaande historici tot de oprichting van een stichting tot
‘bevordering van onderzoek naar de geschiedenis van Amsterdam’. De stichting draagt de naam van
de befaamde 18e-eeuwse stadsgeschiedschrijver Jan Wagenaar, en is gevestigd bij het
Gemeentearchief Amsterdam. De Jan Wagenaar Stichting stimuleert, initieert en coördineert onderzoek
naar de Amsterdamse geschiedenis, in samenwerking met verschillende culturele en wetenschappelijke
instellingen. Naast de voorbereiding van de vijfdelige Geschiedenis van Amsterdam organiseert de Jan
Wagenaar Stichting symposia en educatieve activiteiten .

Geschiedenis van Amsterdam
De belangrijkste opdracht die de Jan Wagenaar Stichting zichzelf heeft gesteld, is de publicatie van een
meerdelige, goed leesbare en rijk geïllustreerde Geschiedenis van Amsterdam. Wie een overzicht wil
krijgen van de geschiedenis van Amsterdam moet nog steeds terugvallen op het werk van Hajo
Brugmans (uit 1930-1933), dat inmiddels sterk verouderd is en geen recht doet aan de recente
ontwikkelingen binnen de geschiedschrijving. Vooral de laatste decennia heeft het historisch
onderzoek naar Amsterdams verleden een hoge vlucht genomen, waardoor het beeld van dit verleden
totaal is veranderd. Er is dan ook alle reden om in dit nieuwe millennium de nieuwe visie op
Amsterdam in geïntegreerde vorm van woord en beeld voor een breed publiek te boek te stellen.
Daaraan bestaat grote behoefte in het onderwijs, bij musea en andere educatieve instellingen en bij de
publieke media.
Een groot aantal steden en provincies heeft al dergelijke nieuwe geschiedenissen gepubliceerd en
Amsterdam kan daarbij als belangrijkste stad en met zijn boeiende historie natuurlijk niet achterblijven.
Uitgangspunt is dat de nieuwe Geschiedenis van Amsterdam een geannoteerd en leesbaar
standaardwerk moet zijn, dat recht doet aan wat er de laatste decennia aan nieuwe historische inzichten
is gewonnen. Een twintigtal auteurs, allen specialisten op de door hen te behandelen terreinen, en een
vakkundige beeldredactie hebben zich aan dit project (onder auspiciën van de Jan Wagenaar Stichting)
verbonden.
Uitgeverij Sun zal de serie van vijf gelijkvormige boeken als volgt bezorgen:
1275-1578: band 1
1578-1813: banden 2A en 2B
1813-1900: band 3
1900-2000: band 4

Gedurende de voorbereiding van deze uitgave is ook weer nieuw onderzoek verricht waarvoor de Jan
Wagenaar Stichting zich sterk heeft gemaakt.

Symposia
‘De stad van Rembrandt – hedendaagse visies op de gouden eeuw van Amsterdam’, 1998
‘De stad van Jacob Olie – Amsterdam tussen de hoofdsteden’, 2000
‘Van pest tot aids – vijf eeuwen besmettelijke ziekten in Amsterdam’, 2001
‘Plattegronden van Amsterdam – 150 jaar cartografie’, 2002
‘Parallel Cities: Amsterdam – New York 1653-2003’, 2003

Educatie
In samenwerking met het Gemeentearchief Amsterdam wordt een educatief pakket ontwikkeld, dat
aansluit bij de onderwijsdoelen zoals geformuleerd voor de hoogste groepen van de basisschool. Het
pakket is gebaseerd op een historisch-geografische thematiek: zowel het ruimtelijk aspect (de zichtbare
stad en de veranderingen in het beeld) als het multiculturele karakter van de Amsterdamse bevolking
door de eeuwen heen komen aan bod. De lesbrieven zullen ook in digitale vorm worden gepubliceerd.

Leden Dagelijks Bestuur:
prof.dr. Eco Haitsma Mulier, voorzitter
dr. Gabrielle Dorren, secretaris
drs. Roeland Gilijamse, penningmeester
dr. Boudewijn Bakker
dr. Paul Knevel
prof.dr. Johan Koppenol
dr. Willy Pieterse
prof.dr. Maarten Prak

Wetenschappelijke Raad:
prof.dr. S. Faber (VU)
prof.dr. W.Th.M. Frijhoff (VU)
prof.dr. A. Knotter (St. Sociaal Historisch Centrum voor Limburg)
prof.dr. P.H.D. Leupen (em. UvA)
prof.dr. H.F.K. van Nierop (UvA)
prof.dr. L. Noordegraaf (UvA)
prof.dr. P. de Rooy (UvA)
prof.dr. J.P. Sigmond (Rijksmuseum)
mw. prof.dr. M. Spies (em. VU)
prof.dr. E. van Uitert (UvA)
prof.dr. P. Visser (VU)
prof.dr. W.H. Vroom (emeritus UvA)
prof.dr. A. van der Woud (RUG)